TR
e-Fatura ve Vergi

Faturasız Siparişler Nasıl Bulunur? Sipariş ve Fatura Eşleştirme, Kanal Kırılımı, Yaşlandırma ve Düzeltme Eğitimi

Faturasız siparişler nasıl bulunur? Sipariş ve fatura listesini eşleştirme, kanal ve neden kırılımı, yaşlandırma ve düzeltme akışı: örnekli 8 derslik rehber.

İçindekiler 15 bölüm
  1. Bu eğitimin sonunda neleri yapabileceksiniz?
  2. Ders 1: Faturasız sipariş nedir?
  3. Ders 2: Listeler nasıl hazırlanır?
  4. Ders 3: Eşleştirme ve fark nasıl hesaplanır?
  5. Ders 4: Hangi kanalda eksik çıkıyor?
  6. Ders 5: Fatura neden kesilmemiş?
  7. Ders 6: Faturasız siparişler ne kadar bekledi ve ne kadar tutuyor?
  8. Ders 7: Düzeltme nasıl yapılır?
  9. Ders 8: Kontrol düzenli nasıl yapılır?
  10. Hangi durumlar eşleştirmeyi karıştırır?
  11. Faturasız sipariş kontrolünde en sık yapılan hatalar nelerdir?
  12. NetKasam ile faturasız sipariş sorunu nasıl azalır?
  13. Mini sınav: Öğrendiklerinizi deneyin
  14. Sonuç: Her siparişin faturasını bulunur hâle getirin
  15. Faturasız Siparişler Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Ay sonunda muhasebeci "şu kadar fatura gördüm" der, siz "şu kadar sipariş gönderdim" dersiniz ve iki sayı tutmaz. Çoğu zaman fark küçüktür: 20, 40, 60 sipariş. Ama her biri satış yapılmış, kargo çıkmış, para tahsil edilmiş ve faturası kesilmemiş bir işlem demektir. Bu fark fark edilmezse hem KDV beyanı eksik kalır hem de müşteri ya da pazaryeri fatura istediğinde çözüm aranır.

Bu yazı bir anlatım değil, 8 derslik bir uygulama eğitimidir. Faturasız siparişler nasıl bulunur sorusunu ayda 1.560 sipariş kaydı olan örnek birçok kanallı mağaza üzerinden cevaplayacağız: sipariş ile fatura sayısının eşleştirilmesi, kanal ve neden kırılımı, yaşlandırma, tutar etkisi, düzeltme akışı ve kalıcı önlem. Sonda mini sınav ve cevap anahtarı var. Bütün rakamlar yöntemi göstermek için seçilmiş örnek değerlerdir; vergi oranı ve fatura süresi için mevzuata ve mali müşavirinize bakın.

Bu eğitimin sonunda neleri yapabileceksiniz?

Kısaca: Sipariş ve fatura listelerini eşleştirip faturasız siparişleri bulacak, nedenlerini sınıflandıracak, düzeltecek ve tekrarını önleyeceksiniz.

Eğitim haritasıFaturasız sipariş kontrolünün altı adımı
  1. 01
    ListeleDönemin sipariş ve fatura listelerini alın.
  2. 02
    AyıklaFatura gerektirmeyen siparişleri (iptal) çıkarın.
  3. 03
    EşleştirSipariş numarasıyla faturayı bağlayın.
  4. 04
    SınıflandırKalan siparişleri kanal ve nedene ayırın.
  5. 05
    DüzeltEksik faturaları kesin ya da gerekçesini yazın.
  6. 06
    ÖnleNedeni kaynağında kapatın.

Eğitimin 8 dersi: (1) faturasız sipariş nedir, (2) listelerin hazırlanması, (3) eşleştirme ve fark, (4) kanal kırılımı, (5) neden analizi, (6) yaşlandırma ve tutar etkisi, (7) düzeltme akışı, (8) düzenli kontrol.

Ders 1: Faturasız sipariş nedir?

Kısaca: Faturalanması gereken ama sistemde bağlı bir faturası bulunmayan siparişlerdir; kayıt dışı satış değil, çoğu zaman gözden kaçmış satıştır.

Bir sipariş iki yerde yaşar: sipariş sisteminde ve fatura kayıtlarında. Bu iki kaydın birbirine bağlı olması gerekir. Faturasız sipariş, ilkinin var olup ikincisinin olmadığı durumdur. Nedeni nadiren kasıttır; çoğunlukla ödeme onayının gecikmesi, eksik müşteri bilgisi, entegrasyon hatası ya da unutulan elle sipariştir. Yine de sonucu aynıdır: gelir kaydı var, fatura yok.

Fatura gerektirmeyen siparişler ayrı tutulur: iptal edilen sipariş, teslim edilmeyip tutarı iade edilen sipariş gibi. Bu yüzden ilk iş "faturalanması gereken sipariş" kümesini doğru tanımlamaktır. Fatura sürelerinin genel çerçevesi için fatura kaç gün içinde kesilir yazısına, e-Fatura ve e-Arşiv ayrımı için e-Fatura ve e-Arşiv terimlerine bakın.

Ders 2: Listeler nasıl hazırlanır?

Kısaca: Aynı dönemin sipariş listesini ve fatura listesini, ortak bir sipariş numarası alanıyla alın; iptalleri ve iadeleri ayrı işaretleyin.

Listeİçermesi gereken alanlar
Sipariş listesiSipariş no, kanal, tarih, durum (teslim/iptal/iade), tutar
Fatura listesiFatura no, bağlı sipariş no, tarih, tutar, tür (e-Fatura/e-Arşiv)

Dönem sonu etkisine dikkat edin: 30'unda kesilen sipariş, 1'inde faturalanmış olabilir. Eşleştirmeyi ay kapanışından birkaç gün sonra, bir sonraki ayın ilk günlerini de içerecek şekilde yapın. Kapanış düzeni için ay sonu kapanışı nasıl yapılır yazısına bakın.

Fatura kayıtlarında sipariş numarası yoksa eşleştirme zorlaşır. Bu durumda müşteri adı, tutar ve tarih birlikte kullanılabilir ama hata payı yüksektir; kalıcı çözüm, faturayı siparişten otomatik üretmektir. Bu konu Ders 7 ve 8'de.

Ürün sayfasıÜcretsiz Ön Muhasebe Programı

Ders 3: Eşleştirme ve fark nasıl hesaplanır?

Kısaca: Toplam sipariş kaydından iptalleri düşün, faturalı sayıyı çıkarın; kalan sayı faturasız siparişlerdir.

FormülFaturasız sipariş ve oran formülleri
  1. Faturalanması gereken sipariş = Toplam sipariş kaydı − İptal ve iade edilen
  2. Faturasız sipariş = Faturalanması gereken − Faturalı sipariş
  3. Faturasız oranı = Faturasız ÷ Faturalanması gereken
  4. Faturasız tutar = Faturasız sipariş tutarlarının toplamı
GrafikSipariş kaydından faturasız siparişlere giden eşleştirme
  1. Dönemdeki toplam sipariş kaydı1.560 adet
  2. İptal edilen siparişler−60 adet
  3. Faturası bulunan siparişler−1.455 adet
  4. Faturasız sipariş45 adet

Örnek değerlerle hazırlanmıştır. Hesap: 1.560 − 60 − 1.455 = 45. Faturasız oranı 45 ÷ 1.500 = %3.

Örnekte faturalanması gereken sipariş 1.560 − 60 = 1.500, faturalı 1.455, faturasız 45 ve oran 45 ÷ 1.500 = %3'tür. Bu oran küçük görünür; ama 45 siparişin her biri ayrı bir müşteri ve ayrı bir vergi kaydıdır. Oranı sıfıra yaklaştırmak hedeftir.

Ders 4: Hangi kanalda eksik çıkıyor?

Kısaca: Faturasız siparişleri kanala göre ayırın; sorun çoğunlukla tek bir kanalın akışındadır.

KanalFaturalanması gerekenFaturalıFaturasızOran
Pazaryeri90089010%1,1
Kendi site45043020%4,4
Elle girilen sipariş15013515%10
Toplam1.5001.45545%3
KarşılaştırmaKanala göre faturasız sipariş oranı
  1. Elle girilen sipariş%10,0
  2. Kendi site%4,4
  3. Pazaryeri%1,1

Elle girilen siparişler hacmin yalnız %10'unu (150 ÷ 1.500) oluşturduğu hâlde faturasızların üçte birine (15 ÷ 45) sahiptir; oranı %10'dur. Burada akış, insanın hatırlamasına bağlıdır. Kendi sitede %4,4'lük oran ise ödeme onayı ve müşteri bilgisi kaynaklı olabilir. Pazaryerinde oran düşüktür ama sıfır değildir; takılan siparişler için takılan pazaryeri siparişleri nasıl bulunur yazısına bakın.

Ders 5: Fatura neden kesilmemiş?

Kısaca: Beş neden vardır: ödeme onayı bekleyen sipariş, eksik ya da hatalı fatura bilgisi, iptal/iade kayıt tutarsızlığı, entegrasyon hatası ve unutulan elle sipariş.

Dağılım45 faturasız siparişin nedenlere göre dağılımı
  • Ödeme onayı sonradan geldi15 ₺%33,3
  • Müşteri bilgisi (vergi no, adres) eksik ya da hatalı12 ₺%26,7
  • İptal ve iade kaydı tutarsız9 ₺%20
  • Entegrasyon ya da aktarım hatası6 ₺%13,3
  • Elle sipariş, fatura unutuldu3 ₺%6,7
NedenÇözüm
Ödeme onayı sonradan geldiOnaylanan siparişi faturalama listesine otomatik almak
Müşteri bilgisi eksikSiparişte zorunlu alan ve vergi numarası doğrulaması
İptal/iade tutarsızlığıİptal ve iadeyi sipariş durumuyla birlikte kapatmak
Aktarım hatasıHatalı siparişlerin listesini günlük izlemek
Elle siparişElle girişi de aynı fatura akışına bağlamak

Nedenlerin yarısından fazlası ilk iki grupta (27 sipariş, %60) toplanıyor. Ödeme onayı gelmeden fatura kesilmesi doğru olmayabilir; ama onay geldiğinde siparişin faturalama sırasına girmesi gerekir. İptal ve iade tutarsızlığı için sipariş iptali nasıl yapılır ve iade faturası nasıl kesilir yazılarına bakın.

Ders 6: Faturasız siparişler ne kadar bekledi ve ne kadar tutuyor?

Kısaca: Faturasız siparişleri bekleme süresine göre gruplayın ve toplam tutarını hesaplayın; eskiyen kalem öncelik alır.

YaşlandırmaFaturasız siparişlerin bekleme süresine göre dağılımı
  1. 0–1 gün20 adet
  2. 2–3 gün10 adet
  3. 4–7 gün9 adet
  4. 8 gün ve üstü6 adet

45 siparişin 15'i (9 + 6) 4 günden eski; bunlar öncelikli. Tutar etkisi: ortalama sipariş 400 ₺ (KDV dahil) ise 45 × 400 = 18.000 ₺. Örnekte KDV oranı %20 varsayılırsa fatura edilmemiş KDV payı 18.000 × 20 ÷ 120 = 3.000 ₺'dir. Oranlar ürüne göre değişir; kendi ürün gruplarınızın oranını kullanın ve mali müşavirinizle netleştirin.

KalemHesapTutar
Faturasız sipariş tutarı (KDV dahil)45 × 40018.000 ₺
İçindeki KDV (%20 varsayımı)18.000 × 20 ÷ 1203.000 ₺
Her ay tekrarlansa yıllık tutar18.000 × 12216.000 ₺

Yıllık tutar, sorunun küçük bir oranın birikimi olduğunu gösterir. Muhasebecinizle ay sonunda bu listeyi paylaşmak sürprizleri önler; belge teslimi için muhasebeciye aylık belge teslimi nasıl yapılır yazısına bakın.

Ders 7: Düzeltme nasıl yapılır?

Kısaca: Eskiden yeniye, neden bazında ilerleyin; fatura kesilemeyen siparişin gerekçesini yazın.

  • Eksik bilgi. Müşteriden bilgi isteyin, tamamlanınca fatura kesin; bilgi gelmezse genel kurallar çerçevesinde perakende faturası ya da e-Arşiv yolunu mali müşavirinizle belirleyin.
  • Ödeme onayı gelen sipariş. Faturalama listesine alın ve kesin.
  • İptal/iade tutarsızlığı. Sipariş durumunu düzeltin; gerekiyorsa iade faturası kesin.
  • Aktarım hatası. Siparişi yeniden aktarın ya da elle girin; hatanın kaynağını not edin.
  • Unutulan elle sipariş. Faturayı kesin ve aynı kanalı otomatik akışa bağlama kararı alın.

Düzeltme süresini ölçün: faturasız siparişin ortalama 6 dakikada düzeltildiğini varsayarsak 45 sipariş 45 × 6 = 270 dakikadır (4,5 saat). Bu süre her ay tekrarlanıyorsa, sorun yalnız fatura değil, süreçtir. Toplu faturalama için siparişler toplu nasıl faturalanır yazısı hızlandırır.

Ders 8: Kontrol düzenli nasıl yapılır?

Kısaca: Günlük hızlı bakış, haftalık eşleştirme ve aylık kesin kontrol yapın; hedef faturasız oranını sıfıra yaklaştırmaktır.

SıklıkNe yapılır
Her günDünün teslim/gönderim durumundaki siparişlerinin faturalandığını kontrol edin
Her haftaSipariş ve fatura sayısını eşleştirin; 3 günden eski faturasızları kapatın
Her ayKanal ve neden kırılımını çıkarın; oranı geçen ayla kıyaslayın
Süreç değişinceYeni kanal ya da entegrasyonda ilk iki hafta günlük eşleştirin
GöstergeNasıl hesaplanırÖrnek değer
Faturasız oranıFaturasız ÷ Faturalanması gereken%3
Faturasız tutarSipariş tutarları toplamı18.000 ₺
4 günden eski faturasızBekleme 4+ gün15 sipariş
Düzeltme süresiSipariş × Dakika270 dk / ay
Örnekten çıkanlarFaturasız sipariş örneğinin dört sayısı
  • 45faturasız sipariş (%3)
  • %10elle girilen siparişlerin faturasız oranı
  • 18.000 ₺faturasız siparişlerin KDV dahil tutarı
  • 270 dkaylık elle düzeltme süresi

Aylık sonuçları yönetim özetine eklemek için haftalık yönetim raporu nasıl hazırlanır yazısındaki düzeni kullanabilirsiniz. Günlük operasyon kontrolüne eklemek için e-ticaret günlük operasyon kontrol listesi nasıl oluşturulur yazısına bakın. Faturaların genel takibi için fatura takibi nasıl yapılır yazısı tamamlayıcıdır.

Hangi durumlar eşleştirmeyi karıştırır?

Kısaca: Kısmi gönderim, kısmi iade, değişim ve tek faturada birleştirilen siparişler sayıyı bozar; bu durumlar için önceden kural koyun.

  • Kısmi gönderim. Bir sipariş iki pakette giderse iki ayrı fatura ya da tek fatura kesilebilir. Hangisini uyguladığınızı belirleyin; eşleştirmeyi sipariş numarası ve kalem düzeyinde yapın.
  • Kısmi iade. Siparişin bir kalemi iade edildiyse fatura kalır ama tutarı değişir. Bu sipariş faturasız değil, düzeltme bekleyen siparişlerdir; ayrı bir listede tutun.
  • Değişim. Ürün değişiminde yeni gönderim ayrı sipariş kaydı oluşturabilir. Orijinal siparişle bağlantısını not edin; aksi hâlde yeni kayıt faturasız görünür.
  • Birleştirilen siparişler. Aynı müşterinin birkaç siparişi tek faturada toplanırsa sipariş sayısı fatura sayısından büyük çıkar. Eşleştirmede fatura kalemlerindeki sipariş numaralarına bakın.
  • Numune ve hediye. Satış olmayan gönderimleri sipariş durumundan ayırın ki faturasız sayılmasın.

Bu kuralları tek sayfalık bir notta tutmak, ay sonunda aynı tartışmayı yeniden yapmanızı önler. Ekipte birden fazla kişi sipariş giriyorsa notu herkesle paylaşın. Muhasebe tarafında ay kapanışında bu istisnaların listesini muhasebeciye de iletin.

Faturasız sipariş kontrolünde en sık yapılan hatalar nelerdir?

  1. İptalleri ayıklamamak. Faturalanması gerekmeyen siparişler faturasız görünür ve oran şişer.
  2. Dönem sonunu atlamak. Ay sonunda kesilen sipariş, ertesi ay faturalanabilir; pencereyi geniş tutun.
  3. Yalnız toplam sayıya bakmak. Kanal kırılımı olmadan sorunun kaynağı görünmez.
  4. Fatura ile sipariş arasında numara bağı kurmamak. Eşleştirme tahmine dayanır.
  5. Eski faturasızları bırakmak. Bekledikçe düzeltme zorlaşır; yaşlandırma yapılmalı.
  6. Elle akışı unutmak. Telefondan ya da mağazada alınan sipariş sistem dışı kalır.
  7. Nedeni kaynağında kapatmamak. Aynı sorun her ay tekrarlar.

NetKasam ile faturasız sipariş sorunu nasıl azalır?

  • Pazaryeri entegrasyonu. Pazaryeri siparişleri otomatik faturalanır ve ön muhasebeye işlenir (pazaryeri entegrasyonu).
  • e-Fatura ve e-Arşiv. Siparişlerden e-Fatura ve e-Arşiv kesersiniz (e-Fatura).
  • Fatura takibi. Kesilen faturaları ve durumlarını tek listede izlersiniz (fatura takibi).
  • Tek ekran sipariş yönetimi. Farklı kanallardan gelen siparişler tek listede, durumlarıyla birlikte görünür (sipariş yönetimi).
  • Kayıtlı raporlar. Sipariş ve fatura raporlarını kriterleriyle kaydeder ve Excel'e aktarırsınız; eşleştirme tablonuzu bu verilerle hazırlayabilirsiniz (raporlar).
  • Ön muhasebe ücretsiz. e-Fatura, cari, stok, kasa, banka ve gider yönetimi her pakette ücretsizdir; e-Fatura kontör paketleri için fiyatlar sayfasına bakın.

Mini sınav: Öğrendiklerinizi deneyin

Kısaca: Aşağıdaki 5 soruyu cevaplayın, ardından cevap anahtarıyla karşılaştırın. 4 ya da 5 doğru, eğitimi tamamladığınızı gösterir.

  1. 1.560 sipariş kaydından 60 iptal çıkarsa faturalanması gereken kaç sipariş vardır?
  2. Bunların 1.455'i faturalıysa faturasız sipariş sayısı ve oranı nedir?
  3. 150 elle sipariş içinde 15 faturasız varsa kanalın faturasız oranı nedir?
  4. 45 faturasız siparişin ortalama tutarı 400 ₺ ise toplam tutar nedir?
  5. %20 KDV varsayımıyla 18.000 ₺ KDV dahil tutarın içindeki KDV kaç ₺'dir?

Cevap anahtarı:

  1. 1.560 − 60 = 1.500 sipariş.
  2. 1.500 − 1.455 = 45 sipariş; 45 ÷ 1.500 = %3.
  3. 15 ÷ 150 = %10.
  4. 45 × 400 = 18.000 ₺.
  5. 18.000 × 20 ÷ 120 = 3.000 ₺.

Faturasız Siparişler Hakkında Sıkça Sorulan Sorular

Faturasız sipariş nedir?

Faturalanması gereken ama bağlı bir faturası bulunmayan siparişlerdir. Çoğunlukla unutulan, bekleyen ya da aktarılamayan siparişlerdir.

Faturasız siparişler nasıl bulunur?

Dönemin sipariş listesi ile fatura listesi sipariş numarasıyla eşleştirilir. İptaller çıkarıldıktan sonra eşleşmeyen siparişler faturasızdır.

Faturasız oranı nasıl hesaplanır?

Faturasız sipariş sayısı, faturalanması gereken sipariş sayısına bölünür. 45 faturasız ve 1.500 sipariş için oran %3'tür.

İptal edilen siparişlere fatura kesilir mi?

Teslim edilmeyip iptal edilen siparişler genellikle faturalanmaz; ancak faturası kesilmiş siparişin iptali ayrıca işlem gerektirir. Kendi durumunuzu mali müşavirinizle netleştirin.

Faturasız sipariş neden sorun olur?

Satış geliri kayıtta olup faturası bulunmadığı için vergi beyanı eksik olabilir ve müşteri fatura istediğinde çözüm gerekir. Bu yüzden düzenli kontrol edilmelidir.

Hangi kanalda en çok faturasız sipariş çıkar?

Genellikle elle girilen siparişlerde, çünkü akış kişiye bağlıdır. Örnekte elle sipariş oranı %10, pazaryeri %1,1'dir.

Ne sıklıkla eşleştirme yapılmalı?

Günlük hızlı bakış, haftalık eşleştirme ve aylık kesin kontrol önerilir. Yeni kanalda ilk iki hafta günlük bakılır.

Faturasızları nasıl sıfıra yaklaştırırım?

Faturayı siparişten otomatik üretin, elle girişi de aynı akışa bağlayın, eksik müşteri bilgisini siparişte zorunlu kılın ve her hafta eşleştirin.

Sonuç: Her siparişin faturasını bulunur hâle getirin

Bugün yapabileceğiniz en faydalı iş, geçen ayın sipariş listesi ile fatura listesini yan yana koymaktır. İptalleri çıkarın, eşleşmeyenleri kanal ve nedene ayırın, en eski olanları kapatın ve en çok sorun çıkaran kanalın akışını otomatik hâle getirin. Gelecek ay aynı kontrolü yaptığınızda oranın düştüğünü görmek en iyi ölçüdür.

Ön Muhasebe Artık Tamamen Ücretsiz

NetKasam ile ön muhasebe ve e-Fatura işlemlerini hiçbir ücret ödemeden yönetin. Cari hesap, stok, tahsilat ve daha fazlası tek panelde, tamamen ücretsiz.

Ücretsiz BaşlaÜcretsiz Ön Muhasebe Programı

Benzer Blogları okuyun

19 ücretsiz araç

Komisyon, kargo, KDV ve kâr hesapları tarayıcınızda, kayıt olmadan.

Tüm araçlar